Bu sitedeki bilgiler tıbbi tanı ve tedavi amacı taşımamaktadır. Sağlık sorunlarınız için mutlaka hekiminize başvurunuz.

Ana içeriği atla

Ekokardiyografi

Ekokardiyografi (kalp ultrasonu) — kalp odacıkları, kapakları ve pompa fonksiyonunun ses dalgalarıyla görüntülenmesi.

Ses dalgaları kullanılarak kalbin yapısı, kapak hareketleri ve pompalama gücünün gerçek zamanlı görüntülenmesi. Radyasyon içermez ve genellikle göğüs duvarından (transtorasik) yapılır.

Ne için yapılır

  • Nefes darlığı, çabuk yorulma veya bacaklarda ödem ile gelen kalp yetersizliği şüphesi
  • Üfürüm duyulması veya kalp kapak hastalığının (darlık, kaçak) değerlendirilmesi
  • Geçirilmiş kalp krizi sonrası pompa gücünün (ejeksiyon fraksiyonu) takibi
  • Hipertansiyon, diyabet veya kronik akciğer hastalığında kalp etkilenimini değerlendirme
  • Çarpıntı, bayılma veya açıklanamayan göğüs ağrısının nedenini araştırma
  • Konjenital (doğuştan) kalp hastalığı şüphesi ve takibi
  • Kalp pıhtısı, perde delikleri veya enfektif endokardit (kapak iltihabı) araştırması

Hazırlık

  • Standart (transtorasik) ekokardiyografi için aç olmanıza gerek yoktur
  • Üst kısmı kolay çıkarılabilen rahat bir kıyafet tercih edin; takılarınızı çıkarmanız istenebilir
  • Düzenli kullandığınız ilaçları aksi söylenmedikçe almaya devam edin
  • Transözofageal (yutaklı) ekokardiyografi planlandıysa işlemden 6 saat önce yememeniz, içmemeniz gerekir; sedasyon kullanılır ve refakatçi ile gelmeniz önerilir
  • Önceki EKG, ekokardiyografi raporlarınız ve görüntülemelerinizi yanınızda getirmeniz karşılaştırmayı kolaylaştırır

İşlem nasıl yapılır

  1. Sol yan üzerinize uzanırsınız; göğsünüze EKG elektrotları ve probun kayması için iletken jel uygulanır
  2. Hekim, küçük bir prob (sond) ile göğsünüzün farklı noktalarından kalbinize ses dalgaları gönderir
  3. Ekrandan kalp odacıklarının, duvarlarının ve kapaklarının canlı görüntüsü ve kan akış hızları izlenir
  4. Bazı bölümlerde nefesinizi kısa süreli tutmanız ya da pozisyon değiştirmeniz istenebilir
  5. Transözofageal değerlendirme gerekirse boğaz uyuşturulur, sedasyon verilir ve ince bir prob yemek borusundan ilerletilerek kalbe yakın görüntü alınır
  6. İşlem ortalama 20-45 dakika sürer; transtorasik incelemede ağrı duymazsınız

İşlem sonrası

  • Sonuç ve görüntüler kardiyoloji hekimi tarafından raporlanır; çoğunlukla aynı gün veya birkaç gün içinde paylaşılır
  • Bulguya göre tedavi düzenlemesi, ilaç değişikliği ya da ileri tetkik (efor testi, koroner görüntüleme) önerilebilir
  • Kronik hastalıklarda hekiminizin belirlediği aralıklarla (örn. yılda bir, kapak hastalığında daha sık) tekrar değerlendirme yapılır
  • Transözofageal işlem sonrası boğazda 1-2 saat geçici uyuşukluk olabilir; bu süre boyunca yiyecek ve içecek alınmaz
  • Sedasyon uygulandıysa aynı gün araç kullanılmaz, önemli kararlar ertesi güne bırakılır

Riskler

  • Transtorasik ekokardiyografi ağrısız ve risksiz kabul edilen bir tetkiktir; radyasyon içermez
  • Probun bastırıldığı bölgelerde geçici hafif basınç hissi olabilir
  • Transözofageal incelemede boğaz tahrişi, geçici ses kısıklığı ve nadiren bulantı görülebilir
  • Sedasyon kullanılan transözofageal işlemlerde nadiren solunum baskılanması, kan basıncında düşme veya alerjik reaksiyon görülebilir
  • Yemek borusunda yaralanma çok nadirdir; var olan yemek borusu hastalıklarında risk artabilir

Sıkça Sorulanlar

Ekokardiyografi ile EKG arasındaki fark nedir?

EKG kalbin elektriksel aktivitesini bir kayıt çizelgesi olarak gösterir. Ekokardiyografi ise ultrason ile kalbin yapısını, kapaklarını ve pompalama gücünü canlı görüntüler. İki tetkik birbirini tamamlar ve farklı sorulara yanıt verir.

Transtorasik ve transözofageal ekokardiyografi farkı nedir?

Transtorasik ekokardiyografi göğüs duvarından yapılır, ağrısızdır ve hazırlık gerektirmez. Transözofageal incelemede ince bir prob yemek borusundan ilerletilerek kalbe daha yakından bakılır; kapak enfeksiyonu, pıhtı veya doğuştan kalp deliği gibi durumlarda daha ayrıntılı bilgi verir, sedasyon gerektirir.

Ekokardiyografi radyasyon içerir mi, hamilelikte yapılabilir mi?

Hayır, ekokardiyografi ses dalgaları kullanır ve radyasyon içermez. Hamilelikte de güvenle uygulanır; gebelikte tansiyon yükselmesi, nefes darlığı veya çarpıntı gibi durumlarda kalp değerlendirmesi için sıklıkla tercih edilir.

Sonuç hemen alınır mı?

Görüntüler işlem sırasında değerlendirilir ve önemli bulgular hekiminizle anında paylaşılır. Ayrıntılı yazılı rapor genellikle aynı gün veya birkaç gün içinde verilir.