Kan örneğinde Hepatit C virüsüne karşı oluşan antikorların ölçümü; pozitiflik durumunda HCV RNA ile aktif enfeksiyon doğrulanır.
Ne için yapılır
- Açıklanamayan yüksek karaciğer enzimleri (ALT, AST)
- Sarılık, halsizlik, kronik yorgunluk veya iştahsızlık
- Geçmişte kan transfüzyonu (özellikle 1996 öncesi) öyküsü
- Damar içi madde kullanımı veya iğne paylaşımı öyküsü
- Hemodiyaliz hastaları, sağlık çalışanları, organ nakli alıcıları
- HCV pozitif kişi ile yakın temas veya cinsel ilişki öyküsü
- Anneden bebeğe geçiş riskinin değerlendirilmesi (gebelik taraması)
Hazırlık
- Özel açlık gerekmez
- Önceki test sonuçları ve risk faktörlerinin laboratuvara bildirilmesi
- Düzenli kullanılan ilaçlar normal şekilde alınabilir
İşlem nasıl yapılır
- Koldan ven yoluyla 5-10 mL kan örneği alınır
- Otomatik immünoassay (ELISA/CMIA) yöntemi ile Anti-HCV antikoru ölçülür
- Anti-HCV pozitif çıkması durumunda aktif enfeksiyonu doğrulamak için HCV RNA (PCR) testi istenir
- HCV RNA pozitif ise viral genotip belirlenir ve tedavi planlanır
- Sonuçlar genellikle aynı gün veya 24-48 saat içinde raporlanır
İşlem sonrası
- Anti-HCV pozitif olup HCV RNA negatif ise geçirilmiş enfeksiyon olarak değerlendirilir
- HCV RNA pozitif ise enfeksiyon hastalıkları veya gastroenteroloji uzmanına yönlendirme yapılır
- Tedavi sonrası 12. haftada HCV RNA ile kalıcı virolojik yanıt (SVR) değerlendirilir
- Karaciğer fibrozis düzeyinin değerlendirilmesi için elastografi veya kan testleri
- Yakın temas eden aile bireyleri ve partnerlerin taranması önerilir
Riskler
- Kan alma bölgesinde ağrı, morarma veya hematom
- Nadiren bayılma (vazovagal reaksiyon)
- Yanlış pozitif sonuç olasılığı; HCV RNA ile doğrulama gerekir
- Erken pencere döneminde (ilk 2-3 ay) yanlış negatif sonuç olabilir
Sıkça Sorulanlar
Anti-HCV pozitif çıkması her zaman aktif enfeksiyon mu?
Hayır. Geçirilmiş ve iyileşmiş enfeksiyon durumunda da Anti-HCV pozitif olabilir. Aktif enfeksiyonu doğrulamak için HCV RNA testi yapılır.
Hepatit C tedavi edilebilir mi?
Günümüzde direkt etkili antiviral (DAA) ilaçlarla 8-12 haftalık tedavi sonrası vakaların büyük bölümünde virüs vücuttan temizlenebilmektedir. Tedavi planı uzman hekim tarafından düzenlenir.
Test için aç olmama gerek var mı?
Hayır, açlık gerekmez. Test günün herhangi bir saatinde yapılabilir.
Risk taşıyorum ancak ilk testim negatif çıktı, tekrar yaptırmalı mıyım?
Yeni bir maruziyet sonrası ilk 2-3 ay pencere dönemidir. Risk durumu varsa 3-6 ay sonra tekrar test önerilebilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Hepatit B serolojisi
Tıbbi Biyokimya
Hepatit B serolojisi (HBsAg, Anti-HBs, Anti-HBc, HBeAg) — enfeksiyon durumunu ve bağışıklığı belirler.
Koagülasyon testleri
Tıbbi Biyokimya
Koagülasyon testleri — PT/INR ve aPTT ile kanama-pıhtılaşma sisteminin değerlendirilmesi.
Romatoid faktör
Tıbbi Biyokimya
Romatoid faktör (RF) ölçümü — romatoid artrit ve diğer iltihabi eklem hastalıklarında değerlendirme.
Karaciğer fonksiyon testleri
Tıbbi Biyokimya
ALT, AST, ALP, GGT ve bilirubin ile karaciğer hücre hasarı ve safra yollarını değerlendiren tahliller.
Böbrek fonksiyon testleri
Tıbbi Biyokimya
Üre (BUN) ve kreatinin ile eGFR hesaplaması üzerinden böbrek süzme işlevini değerlendiren tahliller.
Tiroid fonksiyon testleri
Tıbbi Biyokimya
Tiroid fonksiyon testleri — TSH, sT3 ve sT4 ölçümü ile tiroid bezi hastalıklarının tanı ve takibi.
Tam idrar tahlili
Tıbbi Biyokimya
Tam idrar tahlili — fiziksel, kimyasal ve mikroskobik incelemeyle idrar yolu ve metabolik hastalık taraması.
HIV testi
Tıbbi Biyokimya
HIV testi — ELISA tarama ve Western blot/HIV RNA doğrulama ile enfeksiyon tanısı.